Euskadik guraso bakarreko familiei buruzko lehen dekretua onartu du (Gobernu Kontseilua 2025-12-02)

• Urtarrilaren 1etik aurrera eskatu ahal izango den ziurtagiri digital berri bati esker, aurreikuspenen arabera guraso bakarreko 21 mila euskal familia inguruk hainbat administraziotan onurak lortuko dituzte
• Euskadiko guraso bakarreko familien % 80 emakumeek osatzen dute       

Guraso bakarreko familiak bizitza pertsonala, familia eta lana uztartzeko zailtasun handienak dituzten familiak dira eta Euskadin sendi horien % 80 emakumeek osatzen dute.

Hainbat hilabetez elkarteen parte hartzea jaso ondoren, Eusko Jaurlaritzak gaur  Guraso Bakarreko Familiei buruzko Dekretu berria onartu du Gobernu Kontseiluan. Araudi horrek ez ditu onurak edo laguntzak arautuko. Dekretuak guraso bakarreko familien eta guraso bakarreko egoeran dauden familien akreditazioa arautuko du, ziurtagiri digital berri baten bidez. Ziurtagiri hori lortu ondoren, familia bakoitzak lor ditzakeen onurak sail, erakunde edo administrazio bakoitzak ezarriko ditu, bere jardun-eremuaren esparruan.

Dekretua 2026ko urtarrilaren 1ean sartuko da indarrean, eta egun horretatik aurrera ziurtagiri digitalaren eskaerak online (www.euskadi.eus) edo aurrez aurre egin ahal izango dira Zuzenean Herritarrentzako Zerbitzuan. Edozein zalantza argitzeko, helbide elektroniko hau jarri da eskuragarri: gurasobakarra@euskadi.eus

Dekretuari esker, guraso bakarreko familien errolda bat sortuko da, eta 21.000 eskaera aurreikusten dira. Dekretuak 2 familia mota aitortzen ditu:

• Guraso bakarreko familiak (guraso bakarra dutenak).
• Guraso bakarreko egoeran dauden familiak (bi guraso dituzte, baina, dituzten ezaugarriengatik, guraso bakarreko familiekin parekatzen dira). Adibidez, gurasoetako bati esleitutako zaintza eta jagoletza kasuak, gurasoren batek etxea utzi izana, genero-indarkeria...

Ongizate, Gazteria eta Erronka Demografikoko Sailaren onurak

• 2026ko urtarrilaren 1etik aurrera, guraso bakarreko familiek (seme-alaba bat edo gehiago dutenek) kontziliaziorako laguntzak eskatu ahal izango dituzte eta laguntza ekonomikoa % 30 handiagoa izango da.
• Hazkuntzarako laguntzak eguneratzen direnean (2026ko lehen hiruhilekoa), guraso bakarreko familiak (seme-alaba bat edo gehiago dituztenak) familia ugariekin parekatuko dira (3 seme-alaba edo gehiago dituztenak). Hau da, hileko 200 euroez gain, 100 euro gehiago jasoko dituzte semeak edo alabak 7 urte bete arte.

"Dekretua 2025-2030 Familien V. Planaren barruan dago, eta familia-aniztasuna, erantzukidetasuna eta ekintza komunitarioa politika publikoen erdigunean kokatzen ditu. Lehen aldiz, Euskadik legez aitortzen ditu guraso bakarreko familiak, eta ikuspegi komunitario, berdintasunezko eta solidario batetik egiten du. Eskubideen lorpenean aurrerapausoa da, eta Euskadiko familia-politikaren eredu berriaren adibidea: modernoa, inklusiboa eta komunitatean oinarritua ", ziurtatu du Nerea Melgosak, Ongizate, Gazteria eta Erronka Demografikoko sailburuak.

Bete beharreko baldintzak

Eskaeraren datan eta aitortza indarrean dagoen bitartean familiek honako baldintzak bete beharko dituzte:

Eskatzaileak honako hauek egin behar ditu:

• Eskabidea aurkezten den unean eta aitorpenak ondorioak dituen bitartean legezko bizileku efektiboa izatea.
• Euskadin erroldatuta egotea, etenik gabe, eskabidea aurkeztu aurreko hamabi hilabeteetan gutxienez.

Seme-alabak honako hauek egin beharko ditu:

• 21 urtetik beherakoa izatea. Adin muga hori alabak edo semeak 26 urte betetzen dituen egunera arte luzatuko da, lanpostu bat lortzeko ikasketa arautuak egiten ari bada.
• Adina edozein dela ere, % 33ko desgaitasuna edo handiagoa, mendetasun handia, ezintasun iraunkor absolutua edo baliaezintasun handia izatea.
• Gurasoarekin bizitzea eta erroldatuta egotea. Bi urtez (edo hortik behera) ikasketak, lana, tratamendu medikoa, errehabilitazioa edo antzeko beste arrazoi batzuk direla-eta aldi baterako banatuta egoteak ez du bizikidetza hausten.
• Ekonomikoki gurasoaren mende egotea. Mendekotasun ekonomikoa dagoela ulertuko da, baldin eta seme-alabek ez badute urteko zenbaketan Errenta Anitzen Prezioen Adierazlea (IPREM) baino 2 aldiz diru-sarrera ekonomiko handiagoa lortzen.

"Gaur familia-aniztasunaren aitortzan beste urrats bat eman dugu: familia guztiei begiratzen diegu, komunitatea egiterako orduan guzti-guztiek garrantzia dutelako. Bakarrik egon den familia batetik laguntzen duen Euskadira igaro gara. Elkar babesten duen komunitate inklusibo baten alde egiten dugu, non familia bakoitzak amankomuneko proiektuari ekarpena egiten dion" azaldu du Melgosa sailburuak.